Ssssh, kleuters aan boord
Interview door Jordi De Beule
Een kindervoorstelling die vooral op rust mikt? En die kleuters in één beweging laat kennismaken met de wondere klanken van jazz? BRIES, een interactief en visueel theaterconcert, droomt van allebei. Wij spraken drummer-componiste Anke Verslype (bekend van aki) en regisseur Simon D’Huyvetter over hun ongewone plannen.
Anke, de theaterwereld is je niet onbekend. Afgelopen zomer drumde je nog in een voorstelling van La Horde met niemand minder dan Sandra Hüller! Met BRIES kom je nu voor het eerst met een eigen kindervoorstelling. Enkele jaren geleden werd je zelf moeder van een dochter, zit dat er voor iets tussen?
Anke: Misschien dat ik sneller de stap heb gezet ofzo, maar ik was altijd al geboeid door de muziekbeleving van kinderen. Aan mijn master in muziek koppelde ik een educatieve master waarin ik onderzoek deed rond kleuters en improvisatie. Daarna ging ik ook lesgeven aan heel jonge kindjes. Als ik dan muziek liet horen van mijn band aki, merkte ik dat ze er vaak goed op reageerden.
Simon: Treed je ook niet soms op met het speelgoed van je dochtertje?
Anke: Haha, dat is zo. Ik werk met veel percussiedingetjes die eigenlijk voor kinderen zijn. Ik kocht ooit eens een zak vol instrumenten voor mijn dochter en voor ik het goed doorhad, had ik de helft al ‘geleend’. Maar goed, mijn leerlingen reageerden echt op de muziek zelf, het sprak tot hun verbeelding. Zo ontstond stilaan het idee om eens iets te maken voor kinderen. Toen Ha Concerts jazz toegankelijk wilde maken voor kleuters heb ik dan ook niet getwijfeld.
Het muzikale universum van BRIES gaat dus richting je werk met aki; open, melodische, rustige jazz die heel veel beelden oproept?
Anke: Klopt. Kapitein Winokio en dergelijke zijn erg leuk, maar ik wilde eens een totaal andere kant op gaan. Trager, stiller. Ik stelde me wel de vraag: hoe hou je dan de aandacht van de kinderen erbij? Het werd snel duidelijk dat je dan een scenografie nodig hebt die ook de verbeelding prikkelt en een regie om de kinderen te betrekken. Zo kwam Simon in beeld.
Simon: Ik werk sinds 2023 bij 4Hoog, een gezelschap dat theater maakt voor kinderen vanaf 3 jaar. Mijn taak is daar om de artistieke visie uit te tekenen dus ik stel me continu de vraag: wat is kleutertheater vandaag? Welke vormen kan dat aannemen? Hoe kan experiment daarin zijn plaats krijgen? Het idee van een theaterconcert sprak me dan ook meteen aan.
Ik stel me continu de vraag: wat is kleutertheater vandaag? Welke vormen kan dat aannemen? Hoe kan experiment daarin zijn plaats krijgen?
Simon D’Huyvetter
Jullie zoeken de grens op tussen de twee disciplines?
Simon: Inderdaad. We willen kinderen laten beleven wat jazz is en bekijken hoe theater daar een dienende rol in kan spelen. Maar alles vertrekt uiteraard van de composities van Anke.
Rond welk thema werkte je voor je composities?
Anke: Ik liet me inspireren door de cycli in de natuur. Het ritme van de dagen, nachten, seizoenen,... Er zit een soort ontwaken in de muziek, dan komt er een energieker stuk, daarna worden we weer rustig… Ik ben zeker dat de kinderen er nog duizend andere dingen in gaan horen, maar voor mij gaat het om de natuur.
Simon: Dat hielp ons ook voor de scenografie. We hadden al snel beslist dat de kinderen op het podium zouden zitten, dichtbij de muzikanten, ondergedompeld in de muziek. Daarom gaan we vier kijkeilanden bouwen, telkens rond een ander natuurthema. Zo kan je bijvoorbeeld in een groot nest gaan zitten, omringd door takken en mos. Als je binnenkomt, moet je je al meteen verwonderd en veilig voelen. We willen ook momenten inbouwen waarop je kan verhuizen van het ene eiland naar het andere. Zo kunnen de kinderen de voorstelling telkens vanuit een ander perspectief volgen en de klank van op verschillende hoogtes en afstanden ervaren.
Toen Ha Concerts jazz toegankelijk wilde maken voor kleuters heb ik dan ook niet getwijfeld.
Anke Verslype
Er gaat ook veel te zien zijn. Zo is er bijvoorbeeld een danseres. Was dat anders componeren voor jou, Anke?
Anke: Nee, ik wist dat Carli Gellings aan de slag kon met mijn muziek. Toen ze het voor de eerste keer hoorde, zag ze er al meteen allerlei beelden bij.
Simon: Carli is eigenlijk een soort vrije speler, die de focus mee verlegt. Ze kan plots verschijnen en de aandacht grijpen met haar choreografie. Wanneer ze verdwijnt, zitten we weer terug in een auditieve beleving. Ze bepaalt dus actief mee hoe je kijkt en luistert, en ze gaat ook in interactie met de kinderen. Misschien zelfs met de scenografie. Een grote inspiratiebron daarvoor is Zoro Feigl, een kunstenaar uit Nederland die levende machines maakt. Onze scenograaf Simon Van den Abeele bekijkt nu of we een gelijkaardig kinetisch object kunnen toevoegen. Het zou een extra element zijn voor de danseres om mee in duet te gaan.
Ik zag trouwens dat je nog filmcompositie studeerde, Anke.
Anke: Ja en nee. Het was net iets te computergericht voor mij dus ik heb het niet afgemaakt. Maar op zich heb ik altijd wel zin gehad om met beeld en geluid te spelen. Wanneer ik muziek schrijf, zie ik ook altijd vanalles voor me.
Dan zijn we benieuwd naar de animatie die ook deel is van het stuk. Welke rol zal die spelen?
Simon: Ik zie wel eens jazzconcerten waar ook visuals geprojecteerd worden. Ik merk dan dat die animatie me een glimp geeft van iets wat ook in de muziek zit. Als ik even afdwaal, nodigt het opnieuw uit om in dat universum te stappen. Aangezien iedereen op het podium zit, gaan we waarschijnlijk werken met een projectie op de planken. Iets heel eenvoudig. Momenteel zien we het als een intermezzo, iets om naar te kijken tijdens de momenten waarop iedereen van eiland wisselt. Een soort rustpunt.
Ik merk dat animatie me een glimp geeft van iets wat ook in de muziek zit. Als ik even afdwaal, nodigt het opnieuw uit om in dat universum te stappen.
Simon D’Huyvetter
Het is duidelijk dat echt alles in functie staat van rust, traagheid en focus.
Simon: Ik denk dat we het er allemaal over eens zijn dat daar nood aan is. Weet je, als we eerlijk zijn kunnen we ook drie kwartier tikkertje spelen op scène en veel kinderen zouden dat geweldig vinden. Maar de vraag is dan, hoe bieden we een meerwaarde?
Anke: Ik heb al muziek gespeeld in kindervoorstellingen en dan gaat het er vaak hevig aan toe. Dat is heel leuk, maar ik dacht: hoe tof moet het zijn dat je een voorstelling maakt waar kinderen net rustig van worden?
Simon: Daarom dagen we onszelf in BRIES uit om te durven repetitief te zijn, om te durven kiezen voor traagheid, een traagheid die zich voortdurend verlegt. Dat spreekt de kinderen ook aan. Ik speelde ooit een internationale tour met een stuk van 4hoog en dat was heel erg fysiek. Maar er was ook een moment waarop we stil vielen en niets meer deden dan rustig een toren bouwen van servies. Iedere acteur kwam op met een tasje, een schoteltje, een mok,… en één voor één maakten ze de toren hoger. Dat werd een soort onmogelijke evenwichtsoefening van ongeveer een anderhalve meter van allemaal dingen die zo aan elkaar hingen. We hadden net de ziel uit ons lijf gespeeld, maar het was eigenlijk op dat moment dat we de aandacht van de kinderen het meest hadden. Door iets heel simpels, uitgepuurd. Daar gaan we ook in deze voorstelling naar op zoek: superschone beelden, een minimalisme, een zekere waardigheid ook. Daar kijk ik wel naar uit.
Een publiek van 3-plussers lijkt me onvoorspelbaar. Is er veel ruimte voor improvisatie?
Anke: Zeer zeker. Die ruimte laat ik altijd in mijn composities. Wout Gooris, de pianist, kan geweldig soleren en op fluit hebben we Nathalie van Mervenne, die eigenlijk uit de klassieke wereld komt maar ook heel vrij kan spelen.
Simon: Maar je hebt wel een punt. Hoeveel stukken we ook gemaakt hebben voor kleuters, hun reacties zijn altijd verrassend en de try-outs blijven onmisbaar om te zien wat werkt. We willen interactie, maar waar trekken we de lijn? We willen geen steriele boel, maar ook geen chaos. Dat juiste evenwicht moeten we nog vinden, maar dat is ook wat het zo boeiend maakt.
We kijken ernaar uit. Bedankt!
Bries (3+)
aHa! festival - een krokus lang plezier
Shhht, kleuters aan boord * muziektheater
15:00 Uitverkocht
Bries (3+)
aHa! festival - een krokus lang plezier
Shhht, kleuters aan boord * muziektheater
17:00 Uitverkocht